Krótka odpowiedź
Gdy odbiorca płaci scedowaną fakturę w mechanizmie podzielonej płatności, kwota VAT trafia na rachunek VAT faktora. Faktor odpowiada wtedy solidarnie za VAT z tej faktury do wysokości otrzymanej kwoty, chyba że przekaże ją na Twój rachunek VAT (art. 108a ust. 5 i 6 ustawy o VAT). Ty rozliczasz VAT należny jak zwykle – a środki na rachunku VAT wykorzystasz m.in. na zapłatę podatku.
Jak działa podzielona płatność
W mechanizmie podzielonej płatności (MPP, split payment) nabywca płaci kwotę netto na zwykły rachunek, a kwotę VAT – na powiązany z nim rachunek VAT (art. 108a ust. 2 ustawy o VAT). Przelew wysyła się specjalnym komunikatem, w którym podaje się kwotę VAT, kwotę brutto, numer faktury (dla faktury z KSeF – jej numer KSeF) i NIP dostawcy.
MPP jest obowiązkowy, gdy faktura dokumentuje towary lub usługi z załącznika nr 15 do ustawy, a kwota należności ogółem przekracza 15 000 zł (art. 108a ust. 1a). Taka faktura musi mieć adnotację „mechanizm podzielonej płatności”. W pozostałych przypadkach nabywca może zastosować MPP dobrowolnie.
Środki z rachunku VAT nie są do swobodnej dyspozycji. Można nimi zapłacić m.in. VAT do urzędu skarbowego albo VAT z faktur od dostawców, a na inny rachunek przenieść je co do zasady po uzyskaniu zgody naczelnika urzędu skarbowego (art. 108b).
Co się dzieje, gdy płaci faktorowi
Przy faktoringu jawnym odbiorca płaci na rachunek faktora. Jeśli zastosuje MPP, netto trafia na rachunek rozliczeniowy faktora, a VAT – na rachunek VAT faktora. W komunikacie przelewu nadal wskazuje się numer Twojej faktury i Twój NIP, bo to Ty jesteś dostawcą.
Z punktu widzenia ustawy faktor jest wtedy podatnikiem „innym niż wskazany na fakturze”. Art. 108a ust. 5 przewiduje, że odpowiada on solidarnie z Tobą za nierozliczony przez Ciebie VAT z tej transakcji, do wysokości kwoty otrzymanej na rachunek VAT. Odpowiedzialność ta jest wyłączona, gdy faktor (art. 108a ust. 6):
- Przekaże kwotę na Twój rachunek VAT Czyli na rachunek VAT dostawcy wskazanego na fakturze.
- Zwróci płatność nadawcy Na rachunek VAT odbiorcy, niezwłocznie po tym, jak dowie się o jej otrzymaniu.
- Zapłaci na rachunek VAT podmiotu wskazanego w umowie nabycia wierzytelności Ta możliwość dotyczy rozliczeń w łańcuchu umów o nabycie wierzytelności.
W praktyce faktorzy wybierają pierwszy sposób: kwotę VAT otrzymaną od odbiorcy przelewają komunikatem MPP na Twój rachunek VAT. Ministerstwo Finansów w wyjaśnieniach z 2018 r. wskazało, że faktor może się uwolnić od odpowiedzialności także wtedy, gdy przekazał Ci kwotę odpowiadającą VAT z faktury na rachunek VAT, zanim odbiorca zapłacił.
Szukasz faktoringu dla firmy?
Opisz faktury i odbiorców – zapytanie trafi do firm faktoringowych, które finansują takie należności.
Na co zwrócić uwagę w umowie
Split payment wpływa na płynność, bo część zapłaty trafia na rachunek VAT, z którego nie zapłacisz pensji ani dostawcy bez VAT. Przed podpisaniem umowy sprawdź:
- czy faktor przekazuje kwotę VAT na Twój rachunek VAT i w jakim terminie,
- czy zaliczkę liczy od kwoty brutto, czy netto – przy fakturach płaconych w MPP ma to znaczenie dla wysokości gotówki na rachunku rozliczeniowym (inne zapisy, na które warto uważać, opisuje artykuł o umowie faktoringowej),
- jak rozlicza sytuację, gdy odbiorca zapłaci w MPP fakturę finansowaną w faktoringu cichym, czyli na Twój rachunek.
Przy faktoringu cichym odbiorca płaci Tobie, więc VAT trafia od razu na Twój rachunek VAT. Kwotę netto przekazujesz faktorowi zgodnie z umową. Szerzej o podatku od faktury i od usługi faktora piszemy w artykule o VAT w faktoringu. Jak zaliczka i terminy przekładają się na gotówkę w firmie, pokaże kalkulator zamrożonej gotówki.
Czytaj dalej
Zobacz też
KSeF a faktoring
Faktoring a KSeF: dane faktora i jego rachunek na e-fakturze, dostęp faktora do faktur, kod QR przy fakturze…
Ulga na złe długi
Czy masz prawo do ulgi na złe długi, gdy faktura trafiła do faktora?
Księgowanie faktoringu
Jak ująć faktoring w księgach: sprzedaż wierzytelności przy faktoringu bez regresu, zaliczka jako…
VAT w faktoringu
Czy usługa faktora jest zwolniona z VAT, czy opodatkowana stawką 23%?
Pytania
Najczęstsze pytania
Czy faktor może zatrzymać VAT jako spłatę zaliczki?
Kwota otrzymana na rachunek VAT faktora nie może być swobodnie wykorzystana przez faktora, a jeśli nie przekaże jej na Twój rachunek VAT, ponosi odpowiedzialność solidarną. Dlatego zaliczkę rozlicza się z części netto i z innych płatności.
Czy faktura od faktora za jego usługę też jest objęta MPP?
Usługi faktoringowe nie są wymienione w załączniku nr 15, więc obowiązek MPP ich nie dotyczy. Możesz jednak zapłacić fakturę faktora w MPP dobrowolnie, także ze środków na rachunku VAT.
Co w faktoringu odwrotnym?
Tam faktor płaci Twojemu dostawcy, a Ty spłacasz faktora. Sposób zapłaty VAT dostawcy w MPP i rozliczenia z faktorem zależy od umowy, a praktyka nie jest jednolita – ustal go z faktorem i księgowym przed pierwszą transakcją.